Bunkier w Jaskini Výpustek

Výpustek, czyli jaskinia i bunkier znajduje się w krasowej dolinie w pobliżu Křtin. Jet to teren Morawskiego Krasu jaskinia jest jednym z najmłodszych udostępnionych zwiedzającym podziemi w Republice Czeskiej. Zwiedzając to miejsce można powiedzieć, że mamy dwa w jednym, czyli podziemny kompleks wojskowy, a za nim jaskinię, w tym wpisie skupię się na militarnym znaczeniu jaskini, a walory przyrodnicze opiszę w kolejnym. Na początku XX wieku w jaskini wydobywano fosforany, niszcząc tym samym większość znalezisk archeologicznych, ocalono jedynie sześć szkieletów niedźwiedzi jaskiniowych oraz jeden kompletny szkielet lwa jaskiniowego. Już przed II wojną światową zmodyfikowano jaskinię na magazyny amunicji.

Podczas II wojny światowej Jaskinia Výpustek została przebudowana na podziemną fabrykę, gdzie produkowano silniki lotnicze dla armii niemieckiej. Niemcy wysadzili większość skalnych filarów, zamurowali boczne korytarze wiodące ku przepaściom i wyrównali teren. Fabryka nosiła kryptonim Dinar i zatrudniała 1200 całkowicie oddanych obywateli Czech. Pracowali w trybie ciągłym na dwie zmiany po 12 godzin, po 600 pracowników na jednej zmianie. Niemcy w ostatnich dniach wojny fabrykę zniszczyli.

Później Armia Czechosłowacka w latach 60. XX wieku utworzyła tutaj schron przeciwatomowy oraz tajny punkt dowodzenia Układu Warszawskiego. Informacje o obiekcie wyjawiono w 2001 roku a armia opuściła jaskinię dopiero w 2000 r. Militarna część jaskini zachowała się w oryginalnym stanie i jest częścią trasy zwiedzania.