Kościół św. Władysława w Szydłowie

Kościół św. Władysława to jedna z najcenniejszych gotyckich świątyń w regionie świętokrzyskim i zarazem ważny element średniowiecznego układu urbanistycznego Szydłowa, nazywanego często „polskim Carcassonne”. Kościół znajduje się wewnątrz dawnych murów miejskich i został ufundowany około 1355 roku przez króla Kazimierz III Wielki.

Świątynia należy do tzw. „kościołów baryczkowskich” — według tradycji były to fundacje pokutne Kazimierza Wielkiego związane ze śmiercią krakowskiego duchownego Marcina Baryczki.

Architektonicznie kościół reprezentuje gotyk małopolski. Cechą wyjątkową jest materiał budowlany — wzniesiono go z cegły, mimo że większość średniowiecznych budowli Szydłowa powstawała z miejscowego wapienia. Budowla ma dwunawowy korpus, wielobocznie zamknięte prezbiterium oraz gotycką zakrystię ze sklepieniem żebrowym. W późniejszych epokach dobudowano elementy renesansowe i barokowe, m.in. kaplicę oraz nawę boczną.

Kościół wielokrotnie ucierpiał podczas katastrof i wojen. Szczególnie poważny był pożar z 1630 roku, który zniszczył dach i sklepienia. Kolejne ogromne zniszczenia przyniosły działania wojenne w 1944 roku. Po II wojnie światowej świątynię odbudowano i częściowo przywrócono jej gotycki charakter. W trakcie prac odkryto XIV-wieczne portale gotyckie.

Wewnątrz znajdują się m.in. późnorenesansowy ołtarz główny z początku XVII wieku, historyczne epitafia oraz relikty dawnych polichromii. Charakterystycznym elementem zespołu jest również XVIII-wieczna dzwonnica, prawdopodobnie przebudowana z dawnej baszty obronnej, co podkreśla obronny charakter średniowiecznego Szydłowa.

Kościół św. Władysława jest dziś jednym z najważniejszych zabytków Szydłowa i przykładem dobrze zachowanej architektury gotyckiej Małopolski.