Monumento José Tomás de Sousa Martins Lisboa

José Tomás de Sousa Martins (1843-1897) był wybitnym lekarzem, naukowcem, badaczem, nauczycielem i pisarzem drugiej połowy XX wieku. XIX. Jego humanistyczna postawa, polegająca na nieotrzymywaniu opłat od osób znajdujących się w najbardziej niekorzystnej sytuacji, przyniosła mu przydomek „Ojca Ubogich” do tego stopnia, że ​​po swoim zniknięciu stał się celem prawdziwego popularnego kultu. Kult ten trwa do dziś. Pomnik ku jego czci, o całkowitej wysokości około 10 m, wzniesiono w ramach publicznej subskrypcji i zbudował Costa Mota (wujek) w latach 1904–1907, czyli roku jego inauguracji w Campo dos Mártires da Pátria, przed Wydziałem Lekarze Nauki. Z czworokątnej podstawy, obsługiwanej przez stopnie, wznosi się cokół o krawędziach przeciętych ukośnymi płaszczyznami, zwieńczony odwróconymi wspornikami, z których wyłania się cokół w kształcie gładkiej kolumny, zwieńczonej u góry niewielkimi krzywoliniowymi zdobieniami. Na tym kamiennym cokole znajduje się brązowy posąg Sousy Martinsa, przedstawiony w pozycji stojącej, ubranej w togę nauczyciela i wykonującej ekspresyjny gest kogoś, kto wyjaśnia lekcję, tłumacząc swój profil jako nauczyciela i mówcy. Kolejna młoda postać siedzi u podstawy pomnika, w spokojnej i zamyślonej postawie, trzymając w prawym ramieniu otwartą książkę. Niektórzy twierdzą, że reprezentuje ona „naukę”, inni interpretują ją jako „młodzież studencką”.